• 7803-5.jpg
  • 7803-8_v2.jpg
  • 7803-9_v2.jpg

ΟΓΚΟΙ-ΤΥΧΑΙΩΜΑΤΑ

Οι επινεφριδικοί όγκοι παραδοσιακά διαγιγνώσκονταν μετά την εγκατάσταση των κλινικών συμπτωμάτων της ορμονικής υπερέκκρισης. Ωστόσο η αυξημένη χρήση της υπερηχοτομογραφίας, της αξονικής και της μαγνητικής τομογραφίας για διάφορες παθήσεις της κοιλίας έχει οδηγήσει στην ανακάλυψη όγκων που χαρακτηρίζονται ως τυχαιώματα των επινεφριδίων. Τα περισσότερα είναι μικρά, μη λειτουργικά, φλοιοεπινεφριδικά αδενώματα. Μερικά είναι λειτουργικά αδενώματα ή φαιοχρωμοκυτώματα με υποκλινική ορμονική έκκριση, και μερικά είναι φλοιοεπινεφριδικά καρκινώματα ή μεταστάσεις.

Τυχαιώματα ανευρίσκονται σε 4% των αξονικών τομογραφίων και σε 6% των τυχαίων αυτοψιών. Η συχνότητα αυξάνει με την ηλικία. Απλές επινεφριδικές κύστεις, μυελολιπώματα και επινεφριδικές αιμορραγίες μπορεί να αναγνωριστούν από τα χαρακτηριστικά στην αξονική τομογραφία και μόνον. Οι επινεφριδικές κύστεις μπορεί να είναι μεγάλες αλλά σπανίως είναι κακοήθεις. Επινεφριδική αιμορραγία μπορεί να συμβεί σε προϋπάρχοντες επινεφριδικούς όγκους.

Τα μείζονα ζητήματα στη διαχείριση ενός ασθενούς με τυχαίωμα είναι να καθοριστεί εάν ο όγκος είναι ορμονικώς ενεργός (λειτουργικός) και εάν πρόκειται για καρκίνο. Και οι δύο περιπτώσεις είναι ενδείξεις χειρουργικής εκτομής. Όλοι οι λειτουργικοί όγκοι πρέπει να εξαιρούνται. Οι μεγάλοι μη λειτουργικοί όγκοι πρέπει επίσης να εξαιρούνται λόγω του αυξημένου κινδύνου για καρκίνο. Οι μικροί μη λειτουργικοί όγκοι είναι σχεδόν πάντα καλοήθη αδενώματα. Μπορούν να παρακολουθηθούν με επαναλαμβανόμενες αξονικές τομογραφίες, ελέγχοντας τυχόν αλλαγές στο μέγεθος. Καθώς τα περισσότερα τυχαιώματα είναι μη λειτουργικά αδενώματα, η διαγνωστική προσέγγιση πρέπει να είναι επιλεκτική για την αποφυγή άσκοπων εξετάσεων και κόστους.

Διάγνωση

Η διαγνωστική προσέγγιση πρέπει να περιλαμβάνει πλήρες ιστορικό και φυσική εξέταση με ειδική αναφορά στο ιστορικό προηγηθείσας κακοήθειας και σημεία και συμπτώματα συνδρόμου Cushing ή φαιοχρωμοκυτώματος. Πρέπει να διερευνηθούν ο υπεραλδοστερονισμός, το φαιοχρωμοκύτωμα και το αρρενοποιητικό ή θηλεοποιητικό φλοιοεπινεφριδικό καρκίνωμα.

Όλοι οι ασθενείς - ακόμη και εκείνοι που δεν έχουν υπέρταση - πρέπει να συλλέγουν ούρα 24ωρου για κλασματοποιημένες κατεχολαμίνες και μετανεφρίνες ή ελεύθερες μετανεφρίνες πλάσματος για έλεγχο φαιοχρωμοκυτώματος. Ο κίνδυνος για μη διαπιστωμένο φαιοχρωμοκύτωμα είναι υψηλός και η υπέρταση μπορεί να είναι απούσα ή επεισοδιακή. Τα περισσότερα φαιοχρωμοκυτώματα είναι πάνω από 2 εκ σε διάμετρο. Σχεδόν τα μισά φαιοχρωμοκυτώματα ανευρίσκονται τυχαία μέσω αξονικής ή μαγνητικής τομογραφίας που εκτελείται για άλλες ενδείξεις.

Το υποκλινικό σύνδρομο Cushing αναφέρεται σε αυτόνομη έκκριση κορτιζόλης σε ασθενείς χωρίς τυπικά σημεία και συμπτώματα του συνδρόμου Cushing. Αυτόνομη έκκριση κορτιζόλης εκτιμάται καλύτερα με την ταχεία δοκιμασία καταστολής με 1mg δεξαμεθαζόνης το βράδυ.

Ασθενείς με υποκλινικό σύνδρομο Cushing μπορεί να παρουσιάσουν οξεία φλοιοεπινεφριδική κρίση, εάν ο όγκος εξαιρεθεί και η υποκατάσταση με γλυκοκορτικοειδή δεν είναι επαρκής.

Σε ασθενείς που είναι υπερτασικοί, πρέπει επίσης να μετρηθούν η αλδοστερόνη πλάσματος και η PRA για έλεγχο πρωτοπαθούς υπεραλδοστερονισμού.

Εάν οι παραπάνω εξετάσεις δείξουν ότι ο όγκος είναι μη λειτουργικός, το μέγεθος και τα απεικονιστικά χαρακτηριστικά του όγκου όσο και η γενική κατάσταση του ασθενούς θα καθορίσουν την κατάλληλη θεραπεία.

Θεραπεία

Μη λειτουργικοί επινεφριδικοί όγκοι μεγαλύτεροι από 5εκ σε διάμετρο πρέπει συνήθως να αφαιρούνται, λόγω υψηλότερου κινδύνου για καρκίνο. Μη λειτουργικοί επινεφριδικοί όγκοι μικρότεροι των 3εκ, που είναι ομοιογενείς και έχουν χαμηλή πυκνότητα στην αξονική ή τη μαγνητική τομογραφία, δεν είναι πιθανό να παριστούν καρκίνους και μπορούν με ασφάλεια να παρακολουθηθούν. Η ηλικία και η γενική κατάσταση του ασθενούς και τα ευρήματα της αξονικής τομογραφίας θα καθορίσουν συνήθως εάν ένας όγκος 3-5 εκ σε μέγεθος πρέπει να εξαιρεθεί.

Σε ασθενείς με ιστορικό κακοήθειας, όπως καρκίνος πνεύμονος ή μαστού, η πιθανότητα ενός επινεφριδικού όγκου να είναι μεταστατικός είναι άνω του 50% και ακόμη μεγαλύτερη εάν η επινεφριδική μάζα είναι μεγαλύτερη από 3εκ. Βιοψία δια λεπτής βελόνης (FNA) υπό τη καθοδήγηση αξονικής τομογραφίας σπανίως απαιτείται, αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη διάγνωση μεταστατικού καρκίνου, εάν αυτό αλλάξει τη διαχείριση του ασθενούς. Βιοψία δια λεπτής βελόνης ενός φλοιοεπινεφριδικού καρκίνου μπορεί να μην είναι διαγνωστική και με τη διάσπαση της κάψας ελλοχεύει ο κίνδυνος τοπικής διασποράς του καρκίνου. Βιοψία δια βελόνης ενός μη αναμενόμενου φαιοχρωμοκυτώματος μπορεί να οδηγήσει σε κρίση φαιοχρωμοκυτώματος. Βιοχημικός έλεγχος για φαιοχρωμοκύτωμα πρέπει να εκτελεστεί προ της βιοψίας. Ασθενείς με μια μετάχρονη μονήρη επινεφριδική μετάσταση είναι πιο πιθανό να ωφεληθούν από την επινεφριδεκτομή από ότι εκείνοι με μια σύγχρονη μετάσταση. Ασθενείς με επινεφριδικές μεταστάσεις από μελάνωμα ή νεφροκυτταρικό καρκίνωμα επίσης ωφελούνται από την εκτομή ακόμη και όταν υπάρχουν άλλες μεταστατικές εστίες. Η επινεφριδική μετάσταση μπορεί να εξαιρεθεί λαπαροσκοπικά με ελάχιστο κίνδυνο τοπικής υποτροπής.

Μαριόλης Σαψάκος Θεόδωρος, Γενικός Χειρουργός

2019 - 2020 © Μαριόλης Σαψάκος Θεόδωρος • All Rights Reserved

Η παρούσα ιστοσελίδα και οι πληροφορίες που περιέχονται σε αυτήν σε καμία περίπτωση δεν μπορούν – και δεν έχουν ως σκοπό – να υποκαταστήσουν ιατρικές υπηρεσίες ή να δώσουν κατευθύνσεις για διάγνωση ή θεραπεία.
Το περιεχόμενο της ιστοσελίδας έχει αποκλειστικά ενημερωτικό ρόλο και σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να υποκαταστήσει τον Ιατρό σας.

Δημιουργικό - Κατασκευή: www.MedicalManage.gr

Logo Medical Manage